{"id":2858,"date":"2025-09-10T13:08:22","date_gmt":"2025-09-10T23:08:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/?p=2858"},"modified":"2026-02-10T14:34:53","modified_gmt":"2026-02-11T00:34:53","slug":"te-taata-faatia-recit-de-tehaamana-dexter","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/2025\/09\/10\/te-taata-faatia-recit-de-tehaamana-dexter\/","title":{"rendered":"Te ta\u2019ata fa\u2019ati\u2019a \/ R\u00e9cit de Teha'amana Dexter"},"content":{"rendered":"<p><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-1 fusion-flex-container has-pattern-background has-mask-background nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1352px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-0 fusion_builder_column_1_4 1_4 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:25%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:7.68%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:7.68%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\" data-scroll-devices=\"small-visibility,medium-visibility,large-visibility\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-image-element\" style=\"--awb-caption-title-font-family:var(--h2_typography-font-family);--awb-caption-title-font-weight:var(--h2_typography-font-weight);--awb-caption-title-font-style:var(--h2_typography-font-style);--awb-caption-title-size:var(--h2_typography-font-size);--awb-caption-title-transform:var(--h2_typography-text-transform);--awb-caption-title-line-height:var(--h2_typography-line-height);--awb-caption-title-letter-spacing:var(--h2_typography-letter-spacing);\"><span class=\" fusion-imageframe imageframe-none imageframe-1 hover-type-none\"><img decoding=\"async\" width=\"683\" height=\"1024\" title=\"VAT117 Teha&#039;amana Dexter\" src=\"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/VAT117-Tehaamana-Dexter-683x1024.jpg\" alt class=\"img-responsive wp-image-2860\" srcset=\"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/VAT117-Tehaamana-Dexter-200x300.jpg 200w, https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/VAT117-Tehaamana-Dexter-400x600.jpg 400w, https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/VAT117-Tehaamana-Dexter-600x900.jpg 600w, https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/VAT117-Tehaamana-Dexter-800x1200.jpg 800w, https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/VAT117-Tehaamana-Dexter.jpg 1000w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, (max-width: 640px) 100vw, 400px\" \/><\/span><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-1 fusion_builder_column_3_4 3_4 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:75%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:2.56%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:2.56%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-1\" style=\"--awb-text-color:#000000;\"><p><strong><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\"><b>Ha'a-poto-ra'a-parau<\/b> <\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">'O Teha'amana Dexter t\u014dna i'oa. 'Ua f\u0101nauhia '\u014dna i te 9 n\u014d novema i te matahiti 1915 i Marokau, i te pae Tuamotu m\u0101. 'O Henry Dexter te metua t\u0101ne, n\u014d P\u0101'ea mai, 'e 'o Te'e'eva a Vehiatua te m\u0101m\u0101, n\u014d Teahupo'o. H\u014d'\u0113 'ahuru ma toru noa matahiti t\u014d Teha'amana i te taime 'a pohe ai t\u014dna p\u0101p\u0101 i te matahiti 1928. H\u014d'\u0113 tam\u0101hine t\u0101na i f\u0101nau, 'ua fa'a'amu ato'a r\u0101 '\u014dna i te tamari'i. T\u0113 ha'amana'o ra 'oia ia Cassiau r\u016b'au, te taote \u00efa i te reira tau. 'Aita '\u014dna i fa'atere i te r\u0101'au tahiti i muri a'e i te f\u0101naura'a i t\u0101na tam\u0101hine. 'O Papara te i'oa tumu o te mata'eina'a. T\u0113 fa'ati'a nei '\u014dna i te mata'i rorofa'i i tupu i '\u0100na'a*, 'ua mo'ehia na te matahiti, te 'ati iho \u0101 r\u0101 i fa'aruruhia e te metua t\u0101ne. E nau parau ato'a n\u014d te niu o t\u014dna tupuna. <\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">Descriptif de l'interview<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">Teha'amana Dexter est n\u00e9e le 9 novembre 1915 \u00e0 Marokau, dans l\u2019archipel des Tuamotu. Son p\u00e8re, Henry Dexter, \u00e9tait originaire de P\u0101'ea, et sa m\u00e8re, Te'e'eva Vehiatua, venait de Teahupo'o. Elle perdit son p\u00e8re en 1928, alors qu\u2019elle avait treize ans. Elle a une fille et a \u00e9galement adopt\u00e9 plusieurs enfants. Elle se souvient du docteur Cassiau, le p\u00e8re, qui exer\u00e7ait comme m\u00e9decin \u00e0 cette \u00e9poque. Apr\u00e8s la naissance de sa fille, elle n\u2019avait pas eu recours aux rem\u00e8des traditionnels. Papara est le nom d\u2019origine du district. Elle raconte le cyclone qui avait frapp\u00e9 l\u2019\u00eele d'\u0100na'a, sans se souvenir de l\u2019ann\u00e9e exacte*, et \u00e9voque les \u00e9preuves travers\u00e9es par son p\u00e8re durant cet \u00e9v\u00e9nement. Elle parle \u00e9galement de ses anc\u00eatres.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">*Le cyclone a eut lieu le 8 f\u00e9vrier 1906.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\"><strong>Te mau v\u0101hi i fa'ahitihia \/ Lieux \u00e9voqu\u00e9s<\/strong> : P\u0101'ea, Taharu'u, 'Atimaono, Papara, Taunoa, Pape'ete, Mataiea, Teahupo'o Tahiti, Marokau, Takume, Raroia, Hao, Makemo, '\u0100na'a, Tuamotu, Vaih\u012b. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">Paura Taruia e ta'ata tumu i te fenua n\u014d Marokau.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">Paura Taruia est originaire de Marokau aux Tuamotu.<strong><br \/>\n<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">E uiuira'a mana'o tei tupu i Papara i te fenua n\u014d Tahiti.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">Interview r\u00e9alis\u00e9e \u00e0 Papara sur l'\u00eele de Tahiti.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">Matahiti f\u0101naura'a o te ta'ata fa'ati'a : 1906<\/span><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">Ann\u00e9e de naissance de la personne source : 1906<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 20px;font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Te mau reo \/ Langues :<\/strong> Reo tahiti<\/span><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-2 fusion-flex-container has-pattern-background has-mask-background nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1352px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-2 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:70px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\" data-scroll-devices=\"small-visibility,medium-visibility,large-visibility\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-title title fusion-title-1 fusion-title-text fusion-title-size-two\" style=\"--awb-margin-top-small:10px;--awb-margin-right-small:0px;--awb-margin-bottom-small:10px;--awb-margin-left-small:0px;--awb-sep-color:#ddb790;\"><div class=\"title-sep-container title-sep-container-left fusion-no-large-visibility fusion-no-medium-visibility fusion-no-small-visibility\"><div class=\"title-sep sep-double sep-solid\" style=\"border-color:#ddb790;\"><\/div><\/div><span class=\"awb-title-spacer fusion-no-large-visibility fusion-no-medium-visibility fusion-no-small-visibility\"><\/span><h2 class=\"fusion-title-heading title-heading-left\" style=\"margin:0;\"><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">Te ta\u2019ata fa\u2019ati\u2019a \/ R\u00e9cit de Teha'amana Dexter<\/span><\/h2><span class=\"awb-title-spacer\"><\/span><div class=\"title-sep-container title-sep-container-right\"><div class=\"title-sep sep-double sep-solid\" style=\"border-color:#ddb790;\"><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-audio fusion-audio-1\" style=\"--awb-progress-color:var(--awb-custom11);--awb-border-color:var(--awb-color1);--awb-background-color:#662583;--awb-max-width:100%;--awb-border-size:0;--awb-border-top-left-radius:0px;--awb-border-top-right-radius:0px;--awb-border-bottom-right-radius:0px;--awb-border-bottom-left-radius:0px;\"><audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-2858-1\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/SEE0156a-256.mp3?_=1\" \/><a href=\"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/SEE0156a-256.mp3\">https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/SEE0156a-256.mp3<\/a><\/audio><\/div><div class=\"fusion-title title fusion-title-2 fusion-title-text fusion-title-size-two\" style=\"--awb-margin-top:30px;--awb-margin-top-small:10px;--awb-margin-right-small:0px;--awb-margin-bottom-small:10px;--awb-margin-left-small:0px;--awb-sep-color:#ddb790;\"><div class=\"title-sep-container title-sep-container-left fusion-no-large-visibility fusion-no-medium-visibility fusion-no-small-visibility\"><div class=\"title-sep sep-double sep-solid\" style=\"border-color:#ddb790;\"><\/div><\/div><span class=\"awb-title-spacer fusion-no-large-visibility fusion-no-medium-visibility fusion-no-small-visibility\"><\/span><h2 class=\"fusion-title-heading title-heading-left\" style=\"margin:0;\"><p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">E nau parau n\u014d te m\u0101m\u0101 r\u016b'au 'e t\u014dna mau tua'ane. T\u0113 fa'ahiti ato'a nei '\u014dna ia Marama, 'oia te tahi ta'ata t\u0101na i m\u0101tau.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif;font-size: 20px\">Teha'amana Dexter \u00e9voque sa grand-m\u00e8re ainsi que les fr\u00e8res de celle-ci. Elle se souvient aussi de Marama, une personne qu\u2019elle a connue. <\/span><\/p><\/h2><span class=\"awb-title-spacer\"><\/span><div class=\"title-sep-container title-sep-container-right\"><div class=\"title-sep sep-double sep-solid\" style=\"border-color:#ddb790;\"><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-audio fusion-audio-2\" style=\"--awb-progress-color:var(--awb-custom11);--awb-border-color:var(--awb-color1);--awb-background-color:#662583;--awb-max-width:100%;--awb-border-size:0;--awb-border-top-left-radius:0px;--awb-border-top-right-radius:0px;--awb-border-bottom-right-radius:0px;--awb-border-bottom-left-radius:0px;\"><audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-2858-2\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/SEE0156b-256.mp3?_=2\" \/><a href=\"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/SEE0156b-256.mp3\">https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2025\/09\/SEE0156b-256.mp3<\/a><\/audio><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-3 fusion-flex-container has-pattern-background has-mask-background nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-flex-wrap:wrap;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start fusion-flex-content-wrap\" style=\"max-width:1352px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-3 fusion_builder_column_1_1 1_1 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:100%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:1.92%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:1.92%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-2\" style=\"--awb-text-color:#000000;\"><p><span style=\"font-size: 20px;font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Te mau r\u0101ve'a \/ Donn\u00e9es techniques<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 20px;font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Papa m\u0101t\u0101mua \/ Support original :<\/strong> Cassette audio<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 20px;font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Ta'ata-uiui \/ Collecteur<\/strong><strong>\u00a0:<\/strong> Raymond Vigor<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 20px;font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Ta'ata p\u0101pa'i parau \/ R\u00e9dacteur de la fiche : <\/strong>Fabiola Itchner<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 20px;font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>T\u0101pa'o-niu \/ Cote\u00a0 :<\/strong> SEE0156 \/ VAT117<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 20px;font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Maorora'a \/ Dur\u00e9e :<\/strong> 38 miniti \/ minutes<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 20px;font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Matahiti huihuira'a \/ Ann\u00e9e de collecte :<\/strong> 1986<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 20px;font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Faufa'a ha'aputu n\u014d \/ Fonds :<\/strong> PSPE \u2013 Programme de Sauvetage du Patrimoine Ethnographique<br \/>\n<strong>Te ha'a n\u016bmerara'a 'e te fa'a'ohipara'a i te haruharura'a parau tumu \/<\/strong>\u00a0<strong>Num\u00e9risation et traitement de l'enregistrement original<\/strong> : Tuhiva Lambert<br \/>\n<\/span><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":360,"featured_media":2860,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_seopress_robots_follow":"","_seopress_robots_imageindex":"","_seopress_robots_snippet":"","_seopress_robots_primary_cat":"none","_seopress_robots_breadcrumbs":"","_seopress_robots_freeze_modified_date":"","_seopress_robots_custom_modified_date":"","_seopress_robots_canonical":"","_seopress_social_fb_title":"","_seopress_social_fb_desc":"","_seopress_social_fb_img":"","_seopress_social_fb_img_attachment_id":0,"_seopress_social_fb_img_width":0,"_seopress_social_fb_img_height":0,"_seopress_social_twitter_title":"","_seopress_social_twitter_desc":"","_seopress_social_twitter_img":"","_seopress_social_twitter_img_attachment_id":0,"_seopress_social_twitter_img_width":0,"_seopress_social_twitter_img_height":0,"_seopress_redirections_value":"","_seopress_redirections_enabled":"","_seopress_redirections_enabled_regex":"","_seopress_redirections_logged_status":"both","_seopress_redirections_param":"","_seopress_redirections_type":301,"_seopress_analysis_target_kw":"","_seopress_news_disabled":"","_seopress_video_disabled":"","_seopress_video":[],"_seopress_pro_schemas_manual":[],"_seopress_pro_rich_snippets_disable_all":"","_seopress_pro_rich_snippets_disable":[],"_seopress_pro_schemas":[],"footnotes":""},"categories":[58,42,60,62,43,65],"tags":[125,356,108,405,126,138,419],"class_list":["post-2858","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-inoa-fenua-toponymie","category-raau-tahito-ihimai-medecine-traditionnelle-et-conventionnelle","category-reo-tahiti","category-te-mau-fenua-nia-matai-iles-du-vent","category-ihi-reva-phenomenes-meteorologiques","category-te-taamotu-tuamotu-tuamotu","tag-anaa","tag-cassiau","tag-cyclone","tag-marokau","tag-paea","tag-papara","tag-teahupoo"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2858","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/users\/360"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2858"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2858\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3589,"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2858\/revisions\/3589"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2860"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2858"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2858"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.service-public.pf\/varovaroatii\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2858"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}